555 zamanlayıcı · Dış görünüm
  1. 11. bacak çentiği
  2. 2NE555P zamanlayıcı
  3. 31. bacak noktası
  4. 4Epoksi gövde (DIP-8) · 9,6 × 6,35 mm
  5. 5Bacaklar (2,54 mm aralık)
Siyah DIP-8 gövde, bir ucunda çentik ve 1. bacak noktası, üstte “NE555P” yazısı
DIP-8: gövde ≈ 9,8 × 6,4 mm, bacak aralığı 2,54 mm, sıra arası 7,62 mm
Entegreler

555 zamanlayıcı

Basitçe
Bu ne?

Küçük bir metronom: dışarıdan bağladığın direnç ve kondansatörle tik takın hızını ayarlarsın.

Ne işe yarar?

LED'i yanıp söndürür, bip tonu üretir ya da bir işi biraz gecikmeyle açıp kapatır.

Nerede görürsün?

Yanıp sönen süs ışıkları ve basit alarmlarda.

Nasıl tanırsın?

Sekiz bacaklı siyah entegre (iki sıra dört bacak), üstünde 555 yazar; çentikli uç birinci bacağı gösterir.

Dikkat:

Çentikli ucu yönüne göre doğru yerleştir; besleme ve toprak bacaklarını ters takma.

Teknik tanım

İçinde iki karşılaştırıcı, bir flip-flop ve bir deşarj transistörü bulunan zamanlayıcı entegresidir. Dışarıdan bağlanan direnç ve kondansatörlerle süreleri ayarlarsın. Astabil modda kendiliğinden kare dalga, monostabil modda tetiklenince tek bir darbe üretir.

Besleme4,5–16 V
Çıkış≤ 200 mA
KılıfDIP-8
Şema sembolü IEC ve ANSI’de aynı
555VCCRSTGNDCVDISTHRTRIGOUT

IEC 60617: Türkiye ve Avrupa’da kullanılan çizim.

Bacaklar 8
1GNDÇentik yukarıdayken sol üst; numaralar saat yönünün tersine artarGND
2TRIG (tetik)1/3 VCC’nin altına inince çıkış yükselirTRIG
3OUT (çıkış)200 mA’e kadar akım verir ya da çekerOUT
4RESETDüşük olursa sıfırlar; kullanmıyorsan VCC’ye bağlaRST
5CTRL (kontrol)Eşik gerilimine erişim; 10 nF ile GND’yeCTRL
6THR (eşik)2/3 VCC’ye ulaşınca çıkış düşerTHR
7DIS (deşarj)Çıkış düşükken zamanlama kondansatörünü boşaltırDIS
8VCCBesleme, 4,5–16 VVCC
Özellikler tipik
Besleme
4,5–16 V
Çıkış akımı
≤ 200 mA (verme ya da çekme)
Besleme akımı
≈3–6 mA (5 V)
Eşikler
1/3 VCC ve 2/3 VCC
Astabil frekans
f ≈ 1,44 / ((R1 + 2·R2) · C)
Monostabil süre
t ≈ 1,1 · R · C
CMOS sürümleri
TLC555 · LMC555 (düşük gerilim ve akım)
Örnek parça
NE555P (DIP-8)
Sık yapılan hatalar
RESET’i boşta bırakmak4. bacak boşta kalırsa entegre rastgele sıfırlanabilir. Kullanmıyorsan VCC’ye bağla.
Bacakları ters saymakÇentik yukarıdayken 1. bacak sol üsttedir ve numaralar saat yönünün tersine artar. Ters takılan 555 ısınıp bozulabilir.
R1’i çok küçük seçmekAstabil modda R1 çok küçükse deşarj transistörü VCC’yi neredeyse kısa devre eder. R1’i 1 kΩ’un altına indirme.

Multimetreyle test

Bu parçanın sağlam olup olmadığını ölçüm ekranında multimetreyle dene.

Ölçüm yap
Nerede kullanılır
LED flaşörTon ve siren üreteciGecikmeli açmaPWM ile parlaklık ya da hız ayarı
İlgili dersler
555 ile yanıp sönen LED
Modül 3 · Kondansatör ve zamanyakındaRC şarj ve deşarj
Modül 3 · Kondansatör ve zamanyakındaBuzzer ile ses
Modül 5 · Sensörler ve çıkışlaryakında
Lab’da dene